English العربیه اردو
 
چهارشنبه / 08 مرداد 1393 / 2014 July 30
تعداد بازديد : 1495
 آسيب شناسي فرقه وهابيت
تاريخ  :  1389/10/09
 با توجه به نقش مذهب به عنوان يكي از ريشه هاي وحدت ملي، متوليان امر بايستي تهديدهاي نرم ناشي از فعاليت هاي تبليغاتي فرقه هاي ضاله بويژه وهابيت در محيط امنيتي جمهوري اسلامي ايران را در قالب مديريت استراتژيك امنيت ملي آسيب شناسي كنند. در اين راستا يكي از كاستي هاي مقابله با آسيب هاي احتمالي گسترش فرقه ضاله وهابيت، فقدان راهبردي منسجم براي مهار آفندهاي تبليغاتي است كه با رويكرد اختلاف زايي ميان شيعه و سني در قالب تهاجم نرم سازماندهي مي شوند كه از مصاديق آن مي توان به اقدام تروريستي مورخ 26 مهر 1388 مخالفان نظام جمهوري اسلامي ايران در به شهادت رساندن تعدادي از فرماندهان سپاه پاسداران در تدارك برگزاري همايش وحدت ميان عشاير شيعه و سني در منطقه سرباز استان سيستان و بلوچستان يا به شهادت رساندن برخي علماي سني كردستان اشاره كرد كه اين مسئله بيانگر اين واقعيت هستند كه چگونه تهديدهاي نرم در حوزه انديشه هاي الحادي و فرقه هاي ضاله زمينه تبديل شدن به تهديدهاي نيمه سخت را دارند.




يكي از كاستي هاي زيربنايي مقابله موثر با تهديدات نرم، نبود برنامه اي مدون و سياستي منسجم در ساختار حقوق امنيت ملي و برخوردهاي مقطعي و سليقه اي با آفندهاي ناتوي فرهنگي است، كه پيش زمينه آنها از جنس تهديدهاي نرم به شمار مي روند. در اين راستا يكي از مهم ترين آفندهاي نرم افزاري امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران، ايجاد و گسترش فرقه هاي ضاله، همانند فرقه مانند وهابيت و بهائيت است، كه مهار آن مستلزم جريان شناسي و ريشه يابي شكل گيري فرقه هاي ضاله و تبيين بسته سياستي منسجم براي مقابله موثر با جريان هاي انحرافي در حوزه دين و از بين بردن خرافه ها و موهومات است، بطوري كه در بند چهار سياست هاي كلي برنامه پنجم نيز بر لزوم اجراي آن تاكيد شده است.
به عبارتي، بررسي دورنماي جنس، نوع و كيفيت تهديدهاي بالقوه و راهبردي فراروي نظام در بازه زماني برنامه پنجم، بيانگر اين است كه آفندهاي تهاجم نرم در بخش انديشه هاي الحادي از پتانسيل لازم براي تبديل شدن به يكي از تهديدهاي راهبردي و زيربنايي برخوردارند، كه مديريت پيش رويدادي آن مستلزم حداكثرسازي انسجام فكري رويه اي متوليان امر براي تدوين نقشه راهي است كه در آن جهت گيري و سياست هاي نهادهاي مرتبط مشخص شده باشد، در غير اين صورت آفندهاي نرم افزاري در حوزه فرقه سازي به يكي از حوزه هاي چالش محور توسعه پايدار امنيت ملي مبدل خواهد شد.

گفتار اول: كاستي هاي فراروي ريشه كني بنيادين فرقه هاي الحادي
مهم ترين كاستي هاي مقابله موثر با فرقه هاي الحادي عبارتند از:

1. نبود سياست قومي فرقه اي منسجم در ساختار مديريت استراتژيك امنيت ملي
يكي از موانع فراروي توسعه اثربخشي سياست هاي مرتبط با مهار انديشه هاي الحادي، نبود بسته سياستي قومي فرقه اي يكپارچه در راهبرد امنيت ملي است.
تبليغ و ترويج وهابيت در زيرمجموعه ساختار تهاجم نرم، با رويكرد ايجاد تنش هاي فرقه اي در استان هاي مرزي، تضعيف يكپارچگي سرزميني و هويت هاي ملي سازماندهي مي شوند، كه در مطالعات امنيت ملي مبتني بر «راهبرد امنيتي قورباغه» (گرم شدن تدريجي ظرف) و پياده سازي «دكترين دولت ورشكسته» است، كه ارتباط نزديكي با وقوع بحران هاي پنجگانه «لوسين پاي»(1) دارد؛ زيرا حاميان اين نظريه معتقدند: فرقه سازي با رويكرد تنش زايي چندبعدي در كشورهايي كه مورد تهاجم براندازي نرم هستند مي تواند مقدمه وقوع بحران هاي «مشاركت، مشروعيت، توزيع، هويت و نفوذ»(2) را بوجود آورد.(3)
در مطالعات امنيت ملي، استناد اين راهبرد به قورباغه (حيوان دوزيست) به اين دليل است كه اگر در حلقه هاي محاط ايران (استان هاي مرزي) آتش تنش و فتنه زياد باشد، كانون تصميم گيري نيز دچار استحاله و تغيير رفتار خواهد شد، كه در قالب راهبرد «تنش از بيرون، تغيير از درون» قابل تعريف است، كه به وضوح مي توان آن را در برخي تحركات ايذايي گروهك هاي تروريستي نزديك به وهابيت، مانند جندالشيطان، پژاك يا گسترش شيعه هراسي در استان هاي مرزي مشاهده كرد.

2. وجود سياست هاي جزيره اي و نبود يكپارچگي سياستي براي مقابله با تهديدهاي نرم يكي از شاخصه هايي كه مي تواند احتمال وقوع بحران هويت، تضعيف وحدت ملي و شكل گيري بحران هاي امنيت اجتماعي را موجب شود، وجود سياست هاي جزيره اي در حوزه مديريت پيشگيرانه تهديدهاي نرم است. به عبارتي، يكي از خلاهايي كه چگونگي رفع آن بايستي در بازه زماني برنامه پنجم مورد تاكيد متوليان امر قرار گيرد، «مهندسي راهبردي امنيت نرم» است، كه به مفهوم بررسي روش ها و ابزار واكسينه كردن نظام در برابر آفندهاي نرم افزاري است كه با هدف بحران سازي اجتماعي سازماندهي مي شوند.
بحران سازي اجتماعي در قالب تهاجم نرم بيشتر بر قوميت ها، كارگران، دانشجويان، نخبگان، روزنامه نگاران و سرمايه داران متمركز است، بطوري كه دانشجويان، نخبگان و روزنامه نگاران با آفند تبليغاتي نقض آزادي هاي مدني و حقوق بشر؛ كارگران و دهك هاي متوسط و پايين جامعه از طريق بزرگ نمايي آسيب هاي اقتصادي و ناامني شغلي؛ طيف سرمايه داران از طريق فقدان امنيت سرمايه گذاري و سرانجام، گروه هاي قومي فرقه اي با تبليغ فقدان آزادي هاي مذهبي، نگاه تبعيض آميز حاكميت به آنها، عدم توجه دولت به توسعه استان هاي مرزي، تهييج ناسيوناليسم قومي و تبليغ و ترويج فرقه هاي ضاله، بويژه وهابيت تحريك مي شوند.

3. نبود الگوي بومي پايدار براي مديريت تهديدهاي نرم افزاري ناشي از فرقه هاي الحادي
مدل سازي، هزينه اجرا و پياده سازي بسته هاي امنيتي مهندسي فرهنگي در برنامه هاي پنج ساله را كاهش مي دهد، بطوري كه دستيابي به الگويي پايدار و بومي (مهندسي معماري امنيت) از پارادايم هاي (الگوواره ها) غالب و يكي از ملزومات حسن اجراي قوانين بالادستي است كه باعث مي شود ساختارهاي اطلاعاتي، امنيتي و دفاعي با اجتناب از اتخاذ سياست هاي تك بعدي و جهت بخشي فكري رويه اي به چارچوب هاي ذهني، با ضريب خطاي استراتژيك كمتري نسبت به شناسايي، اولويت بندي و طبقه بندي تهديدها، فرصت ها، آسيب ها و اتخاذ راهكار مناسب اقدام كنند. تقسيم كار مناسب و متناسب ميان نهادهاي مرتبط، يكي از مزاياي مدل سازي براي خلاهاي سياستي است؛ زيرا بهينه سازي تصميم گيري هاي استراتژيك، باعث پيشگيري از كاربست مدل آزمون و خطا در حوزه مديريت نرم افزاري امنيت مي شود.

گفتار دوم: پيامدهاي گسترش فرقه ضاله وهابيت در محيط امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران
مهم ترين پيامدهاي امنيتي سياسي گسترش فرقه ضاله وهابيت از رويكرد امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران عبارتند از:

1. يارگيري نهادهاي جاسوسي مخالف نظام از پيروان فرقه ضاله وهابيت
نگاه سطحي به دورنماي آسيب هاي نرم افزاري ناشي از تحركات وهابيون در ايران مي تواند اين فرقه ضاله را به گروه فشار يا ابزار جاسوسي برخي كشورهاي منطقه تبديل كند، كه بايسته است مورد توجه نهادهاي اطلاعاتي امنيتي قرار گيرد، بويژه اينكه، يكي از اهداف راهبردي حاميان اين فرقه تاسيس يا نفوذ بر مدارس مذهبي اهل سنت، بويژه در استان هاي مرزي در جهت ترويج عقايد ضد شيعي است. به عنوان مثال، سازمان اطلاعات و امنيت رژيم صهيونيستي (موساد) با احداث و راه اندازي يك مركز آموزشي در حوالي شهر چمن افغانستان، نيروهاي مخالف جمهوري اسلامي ايران را آموزش مي دهند كه برخي اعضاي آن از وهابيون و سپاه صحابه هستند كه داراي انديشه هاي افراطي ضد شيعي مي باشند.
يكي ديگر از تدابير مديريت امنيت نرم افزاري در حوزه تهديدهاي فرقه اي، آسيب شناسي گسترش تفكرات وهابيت و تاثير آن بر شكل گيري سازمان هاي تروريستي واقع در محيط امنيتي جمهوري اسلامي ايران است.
جهت گيري و مرامنامه عقيدتي سياسي اكثر سازمان هاي تروريستي مستقر در شرق ايران مبين تاثيرپذيري بالاي آنها از بنيان هاي نظري وهابيت است.

2. افزايش پتانسيل شكل گيري گروهك هاي تروريستي ضد شيعي نزديك به فرقه وهابيت
برخي سازمان هاي تروريستي ضد شيعي، بويژه در پاكستان، بخش مهمي از نيروهاي خود را از «مدارس مذهبي اسلامي»(4) پاكستان و جهادگران ساير كشورها جذب مي كند، كه براساس «قانون شريعت»(5) توسط لشگر طيبه (جماعه الاسلاميه) پايه گذاري شده اند، كه كه با گذشت زمان، نقش وهابيون سلفي عربستان و امارات بر اين مدارس و نيز نفوذ آنها ميان برخي شاخه هاي القاعده؛ مانند جندالشيطان (گروه تروريستي عبدالمالك ريگي) در حال افزايش است. اين مدارس بيشتر در «مناطق قبيله اي» بويژه سه استان وزيرستان، بلوچستان و سرحدات پيشاور متمركزند و طلاب هاي خود را بيشتر از مليت هاي ازبك، تاجيك، چچن و عرب گزينش مي كنند كه اين افراد در بازگشت به كشورهاي خود در آسياي ميانه، به سر و جان فرقه ضاله وهابيت تبديل شوند.
وهابيون امارات و عربستان با سرمايه گذاري بر مدارس مذهبي اهل سنت پاكستان و ترويج تفكرات وهابيت مي توانند در آينده، زمينه ايجاد و افزايش سازمان هاي مسلحانه فرقه اي را بوجود آورند، كه با توجه به پارادوكس عقيدتي سياسي آنان با حكومت شيعي جمهوري اسلامي ايران مي تواند زمينه شكل گيري برخي تهديدهاي نرم در حوزه انديشه را فراهم آيد.

3. تضعيف وحدت ملي
با توجه به نقش مذهب به عنوان يكي از ريشه هاي وحدت ملي، متوليان امر بايستي تهديدهاي نرم ناشي از فعاليت هاي تبليغاتي فرقه هاي ضاله، بويژه وهابيت در محيط امنيتي جمهوري اسلامي ايران را در قالب مديريت استراتژيك امنيت ملي آسيب شناسي كنند.

4. تضعيف شاكله همبستگي فكري عقيدتي جهان اسلام
يكي از ترفندهاي ناتوي فرهنگي اين است كه آنها اقدام ها و تفكرهاي خصمانه وهابيون را به اهل سنت تعميم مي دهند تا ضريب وحدت شيعه و سني را كمرنگ كنند؛ زيرا زيربناي عقيدتي پيروان اهل سنت و مذاهب فقهي شافعي، مالكي، حنبلي و حنفي با مرامنامه گروه تكفيري وهابيت متفاوت است.
پيروان شافعي، مالكي، حنبلي و حنفي از مذاهب فقهي اهل تسنن هستند، كه با مرامنامه تكفيري عقيدتي وهابيون متفاوت است. به عنوان مثال: وهابيون، شيعيان را به عنوان كافر معرفي مي كنند، در حالي كه پيروان اهل سنت چنين ديدگاهي را نسبت به شيعيان ندارند.

5. احتمال شكل گيري برخي تنش هاي فرقه اي در استان هاي مرزي
يكي از تهديدهاي راهبردي، رخنه فرقه ضاله وهابيت اين است كه مي تواند در بازه زماني برنامه پنجم پتانسيل وقوع برخي تنش هاي فرقه اي را در استان هاي سني نشين جمهوري اسلامي ايران، مانند كردستان، هرمزگان و سيستان و بلوچستان بوجود آورد.

6. افزايش تحركات ايذايي عليه اتباع ايراني در پاكستان
گسترش افراط گرايي فرقه اي بويژه آموزه هاي وهابيت مي تواند، تهديدهايي را براي اتباع ايراني بوجود آورد كه از مصاديق آن مي توان به ترور صادق گنجي (مدير خانه فرهنگ جمهوري اسلامي ايران در لاهور) در آذر 1369 يا پنج ايراني در سال 1376 توسط گروه هاي تندرو وهابي اشاره كرد.

گفتار سوم: بايسته هاي امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران در قبال فرقه ضاله وهابيت
به منظور توسعه زيربنايي ظرفيت هاي امنيت نرم نظام در قبال آفندهاي فرقه ضاله وهابيت، بايسته است كه ساختارهاي اطلاعاتي و امنيتي جمهوري اسلامي ايران تدابير زير را مورد توجه قرار دهند:

1. تبيين بسته سياستي منسجم براي مهار تهديدهاي نرم افزاري در فضاي مجازي
يكي از ظرفيت هاي مديريت استراتژيك امنيت نرم، كاربست مناسب فناوري هاي نوين براي ارتقاي ضرايب انتظامي امنيتي در فضاي مجازي است.
به عنوان مثال، بخش مهمي از تبليغات رسانه اي فرقه وهابيت، در فضاي مجازي سازماندهي مي شود و اتخاذ تدابير مناسب و تبيين بسته سياستي منسجم براي مقابله با آفندهاي تضعيف كننده وحدت ملي در فضاي سايبر مي تواند نقش مهمي را در مديريت پيش رويدادي پياده نظام هاي ناتوي فرهنگي در حوزه انديشه ايفا نمايد.

2. تبيين نظام جامع ديپلماسي فرهنگي در ساختار امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران
ديپلماسي فرهنگي، آن بخش از كارويژه هاي فرهنگي است كه بصورت مستقيم يا غير مستقيم بر ضرايب امنيت ملي و يكپارچگي هويتي تاثيرگذارند.
با توجه به اينكه، طبق رهنمودهاي رهبر فرزانه انقلاب ناتوي فرهنگي دشمن به يكي از آفندهاي مهم تهاجم نرم تبديل شده، بايسته است متوليان امر با تبيين نظام جامع ديپلماسي فرهنگي عمق استراتژيك اقتدار نظام در خارج از كشور را افزايش دهند. در اين ميان نقش وابسته هاي فرهنگي سفارتخانه هاي جمهوري اسلامي ايران بسيار پررنگ است. وابسته هاي فرهنگي نقش يك فيلتر را در جلوگيري از تهاجم نرم يا شناساندن چهره واقعي سازمان هاي تروريستي وابسته به فرقه ضاله وهابيت ايفا مي كنند.

3. تهيه جدول نقشه ريسك سازمان هاي تروريستي نزديك به انديشه هاي وهابي گري
يكي از لازمه هاي مديريت استراتژيك امنيت نرم در برنامه پنجم و افق ايران 1404، رصد، اولويت بندي و تهديدسنجي آفندهاي نرم افزاري است كه مي تواند از جانب برخي سازمان هاي تروريستي فرقه گراي مستقر در محيط امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران بوجود آيد. به همين منظور، ساختارهاي اطلاعاتي، امنيتي، نظامي و انتظامي، بايسته است با رويكرد امنيت پژوهي استراتژيك، ضمن آسيب شناسي شطرنجي چينش سازمان هاي تروريستي فرقه گرا در محيط امنيت خارجي، راهبرد منسجمي را براي مقابله با آسيب هاي احتمالي تبيين كنند. در اين راستا تهيه جدول ريسك آمايش گروه هاي تروريستي در محيط امنيت ملي جمهوري اسلامي ايران نقش موثري را در بهينه سازي مديريت استراتژيك تهديدات نرم ناشي از سازمان هاي تروريستي فرقه گرا ايفا مي كند. بويژه اينكه جهت گيري و مرامنامه عقيدتي سياسي اكثر سازمان هاي تروريستي مستقر در شرق ايران، مبين تاثيرپذيري بالاي آنها از بنيان هاي نظري وهابيت است. به عنوان مثال زيربناي عقيدتي گروهك تروريستي جندالشيطان براساس آموزه هاي وهابيت و سلفي گري بنيان گذاشته شده و شيوه هاي عملياتي آنان همانند سازمان القاعده است. اين گروه به عنوان شاخه القاعده در ايران و به رهبري عبدالمالك ريگي در استان بلوچستان پاكستان متمركز بوده و براي عوام فريبي و مشروعيت بخشي به اقدام هاي تروريستي، نام جندالله را براي خود برگزيده و در 27 آذر 1385 با ادعاي حمايت از مطالبات اهل سنت بلوچستان، نام خود را به «جنبش مقاومت مردمي ايران» تغيير داد.
لشگر طيبه و سپاه صحابه نيز دو سازمان تروريستي ضد شيعي و نزديك به وهابيون هستند، كه نگاه سطحي به تحركات ايذايي آنان مي تواند تهديدهايي را براي اتباع ايراني مقيم پاكستان بوجود آورد.
نكته قابل تامل، ارتباط ميان گروهك تروريستي منافقين (سازمان مجاهدين خلق) با برخي سازمان هاي تروريستي وهابيون است. در همين رابطه، شاهزاده عربستان سعودي «بندر بن سلطان» كه به مدت 20 سال سفير عربستان در آمريكا بود و به حمايت از گروه هاي تروريستي القاعده و فتح الاسلام شهرت دارد، در سال 1386 با حضور در كنگره مجاهدين خلق، مبلغ 750 هزار دلار به اين گروه تروريستي كمك كرد. در اين كنگره كه در پادگان اشرف برگزار شد شماري از سران حزب بعث، ماموران اطلاعاتي و شماري از اعضاي القاعده و انصار السنت نيز حضور داشتند.

4. تبيين سند جامع مديريت دانش پيشگيري از تهديدهاي فرقه اي
يكي از سازوكارهاي مديريت نرم افزاري تهديدهاي فرقه اي، تقويت بنيان هاي مديريت دانش و توسعه زيربنايي پژوهش هاي تقنيني و عملياتي در حوزه تحليل چيستي، چرايي، آسيب شناسي و نحوه مقابله با آفندهاي فرقه اي با حداكثر هم انديشي ميان كانون هاي علمي و مطالعاتي است.
در اين راستا روشنگري چهره هاي شاخص حوزه علميه قم و شناساندن ابعاد فرقه ضاله وهابيت در سند چشم انداز مطالعاتي حوزه، نقش مهمي را در مقابله با تبليغ و ترويج فرقه ضاله وهابيت ايفا مي كند.
رويكرد متوليان امر براي مقابله با آفندهاي امنيت ملي در حوزه فرقه هاي ضاله بايستي از شش مشخصه همسويي با اسناد بالادستي، فرابخشي، كلان نگري، راهبردي، هدف محوري (انسجام فكري) و برنامه محوري (ثبات رويه اي) برخوردار باشد و هر گونه نگاه سطحي براي مهار «آفندهاي نرم افزاري چندبعدي»(6) در حوزه انديشه مي تواند ضريب اثربخشي سياست هاي مقابله با فرقه هاي ضاله را كاهش دهد.
يكي از لازمه هاي مديريت استراتژيك تهديدهاي نرم افزاري ناشي از افراط گرايي فرقه اي، نهادينه سازي پژوهش هاي قانونگذاري و آينده پژوهي عملياتي براساس چهار پارامتر: اولويت سنجي، زمان سنجي، امكان سنجي و تهديدسنجي است. برگزاري هدفمند همايش هاي منطقه اي با موضوع هاي فرقه اي، تقويت هم انديشي و تعامل مثلث حوزه، دانشگاه و ساختارهاي حاكميتي، لحاظ كردن مطالعات قومي فرقه اي در نقشه جامع علمي كشور و ايجاد يا تقويت ميز مخصوص مطالعات فرقه اي در وزارتخانه هاي اطلاعات، كشور، امور خارجه و سپاه پاسداران، نقش مهمي را در مديريت پيشگيرانه تهديدهاي نرم افزاري ناشي از انديشه هاي افراط گرايانه بويژه در شرق جمهوري اسلامي ايران ايفا مي كند.

5. بهره گيري مناسب از ظرفيت حوزه هاي علميه
آموزه هاي فرقه ضاله وهابيت در حوزه جنگ انديشه تعريف مي شود. به همين منظور حوزه هاي علميه بايستي با گفتمان هاي فكري غالب بستر شناساندن چهره واقعي اين گروه را بوجود آورند.
توجه مديران استراتژيك حوزه هاي علميه بويژه حوزه علميه قم به عنوان يكي از اركان معماري مهندسي فرهنگي كشور به دورنماي انديشه هاي فرقه اي مخرب و اتخاذ تدابير بازدارنده مناسب در سند چشم انداز حوزه مي تواند نقش مهمي را در پيشگيري از تهديدهاي نرم افزاري عقيدتي، واگرايانه فرقه اي و بالتبع تقويت وحدت ملي ايفا كند كه تحقق آن مستلزم تعامل مستمر و پويا با شبكه كانون نخبگان حوزه و دانشگاه با هدف تبيين نقشه راه منسجم و استراتژيك در ساختار مديريت نرم افزاري سند چشم انداز حوزه است.
حوزه هاي علميه جمهوري اسلامي ايران همسو با نهادهاي اطلاعاتي امنيتي نقش محوري را براي مقابله با عقايد انحرافي ايفا مي كنند. به همين منظور حوزه علميه قم بايستي در تبيين سند چشم انداز حوزه، نوع، دامنه و عمق تهديدهاي ناشي از وهابيت در محيط امنيتي ايران را به دقت مورد كنكاش قرار دهد.

6. تبيين نقشه راهبردي منسجم براي مهار آفندهاي تبليغاتي شيعه هراسي و ايران هراسي
با توجه به اينكه شيعه هراسي به عنوان يكي از ابزارهاي توجيهي وهابيون براي شيعه زدايي و مخالفت با نظام جمهوري اسلامي ايران تبديل شده، شايسته است متوليان امر پاداستراتژي منسجمي را براي مهار و خنثي سازي آن مورد توجه قرار دهند كه از مصاديق آن مي توان به شناسايي دقيق ژئوپلتيك شيعه در عمق استراتژيك خارجي و تهيه اطلس جغرافيايي پراكندگي شيعيان خاورميانه اشاره كرد.
در ساختار تهاجم نرم، مخالفان نظام با رويكرد حداكثر اثربخشي شيعه هراسي آن را توام با ايران هراسي بكارگيرند. به عبارتي پياده نظام هاي ناتوي فرهنگي در حوزه انديشه با تداعي شائبه برنامه ريزي راهبردي و كلان جمهوري اسلامي ايران براي مديريت استراتژي جغرافياي سياسي شيعه در جهت ايجاد و گسترش فضاي ناامني ميان كشورهاي عرب منطقه برنامه ريزي مي كند از لحاظ رواني نوعي فضاي نگراني ميان كشورهاي منطقه و بالتبع توجيه سركوب آنان را فراهم كنند. مصداق عيني آن را مي توان در همكاري دولت يمن و عربستان براي كشتار شيعيان زيدي يمن مشاهده كرد. در اين راستا مخالفان نظام با تبليغ حمايت نظامي مالي جمهوري اسلامي ايران از گروه الحوثي، برنامه ريزي كرده اقدام خود را در راستاي صيانت از امنيت ملي توجيه مي كنند.

7. آسيب شناسي گسترش مدارس وابسته به وهابيت در عمق راهبردي شرق جمهوري اسلامي ايران
يكي از آفندهاي تهاجم نرم در حوزه انديشه هاي الحادي كه مي تواند چالش هايي را براي توسعه مطلوب امنيت نرم در بازه زماني برنامه پنجم بوجود آورد، افزايش تحركات مخرب فرقه هاي ضاله در محيط امنيت داخلي و خارجي است. در اين راستا وهابيون امارات و عربستان با سرمايه گذاري بر مدارس مذهبي اهل سنت پاكستان و ترويج تفكرات وهابيت مي توانند در آينده زمينه ايجاد و افزايش سازمان هاي مسلحانه فرقه اي را بوجود آورند كه با توجه به پارادوكس عقيدتي سياسي آنان با حكومت شيعي جمهوري اسلامي ايران مي تواند زمينه شكل گيري برخي تهديدهاي نرم در حوزه انديشه را بوجود آورد، بطوري كه يكي از شاخص هاي امنيت ملي، گسترش تفكرات الحادي و سلفي و ارتباط آن با شكل گيري برخي تحركات ايذايي است، بطوريكه حمايت هاي مالي و معنوي برخي كشورهاي عرب منطقه از برخي مدارس اهل سنت كه با تمركز بر گسترش آموزه هاي الحادي وهابيت بنيان گذاشته شده اند، مي تواند بستر شكل گيري برخي آفندهاي عقيدتي در ساختار تهاجم نرم را بوجود آورد كه در صورت نبود بسته هاي سياستي منسجم مي تواند هزينه هاي انتظام بخشي پليس كشور و نهادهاي امنيتي را افزايش دهد.
به عنوان مثال يكي از ريشه هاي گستره افزايي تنش هاي فرقه اي پاكستان؛ نبود نظارت كافي دولت مركزي بر مدارس مذهبي اهل تسنن و نفوذ انديشه هاي وهابي گري در اين مدارس است كه در صورت نبود راهبرد موثر مي تواند نطفه شكل گيري برخي تهديدهاي عقيدتي را در شرق كشور با رويكرد تفرقه افكني ميان شيعه و سني بوجود آورد. در اين راستا وهابيون عربستان از شهريور 1368 به بهانه كمك هاي آموزشي و انسان دوستانه به مهاجران افغان در ايالت بلوچستان، مراكز متعددي تحت عنوان «موسسه الدعوه الاسلاميه»، «اداره الاسراء»، «موسسه مكه المكرمه الخيريه» و «موسسه مسلم» را تاسيس كرده و از طريق كمك هاي مالي، فرهنگ ضد شيعي وهابيت و سياست هاي ضد ايراني خود را تبليغ مي كند.

8. آسيب شناسي گسترش فرقه ضاله وهابيت و تاثير آن بر امنيت اتباع ايراني در برخي كشورهاي همسايه بسياري از حوزه هاي علميه اهل سنت در ايالت پيشاور، سيالكوت، فيصل آباد، جهنگ و پنجاب توسط گروه تروريستي سپاه صحابه اداره مي شوند كه براي عملياتي كردن اهداف خصمانه خود «لشگر جهنگوي» را تاسيس و مهمترين اهداف خود را مقابله با آموزه هاي شيعي انقلاب اسلامي ايران، مبارزه با گروه شيعه تحريك جعفري و حمله به شيعيان و ايرانيان مقيم پاكستان تعريف كرده اند.
عربستان سعودي نيز متاثر از آفندهاي شيعه هراسي و تاثيرپذيري از گروه هاي وهابي، اقدام هاي خشونت آميزي را عليه شيعيان اين كشور، زائرين ايراني و با بهره گيري از قوه قهريه عليه شاخه زيديه گروه الحوثي يمن بكار مي گيرد.

9. آسيب شناسي ديپلماسي رسانه اي در حوزه مديريت پيشگيرانه تهديدهاي نرم
رسانه ها به دليل اثرگذاري مستقيم بر روند هنجارسازي و فرهنگ سازي از ظرفيت بالايي براي مقابله با فرقه هاي الحادي برخوردارند. همچنين رسانه ها نقش مهمي را در نهادينه سازي هويت ايراني اسلامي و بالتبع تقويت انسجام درون سيستمي ايفا مي كنند. در اين راستا بايسته است متوليان امر با تدوين نظام جامع رسانه اي كشور در مجلس شوراي اسلامي، سياست هاي زيربنايي و اصولي را براي مديريت پيشگيرانه آفندهاي فرهنگي بويژه رخنه انديشه هاي الحادي مانند فرقه ضاله وهابيت اتخاذ كنند.

10. تبيين منشور جامع مهندسي فرهنگي كشور
يكي از لازمه هاي اثربخشي حداكثري سياست هاي خرد و كلان نظام براي خنثي سازي پيشگيرانه آفندهاي انديشه اي، توجه به ساختارگرايي در حوزه فرهنگ است. به عنوان مثال تكليف گرايي نسبت به رهنمودهاي مقام معظم رهبري پيرامون تبيين مهندسي فرهنگي كشور گام موثري براي مقابله با مصاديق تهاجم نرم محسوب مي شود، زيرا باعث انسجام بخشي برنامه اي و سياستي و پرهيز از اتخاذ سياست هاي تك بعدي مي شود.
متوليان امر بايسته است سازوكارهاي مقابله با فرقه هاي ضاله بويژه وهابيت را در ساختار نقشه جامع مهندسي فرهنگي كشور مشخص كنند، كه در غير اين صورت به دليل اتخاذ سياست هاي جزيره اي و اقدام هاي موازي نمي توان راهكاري منسجم براي ريشه كني تهديدهاي وهابيت تبيين نمود. به عبارتي ديگر رصد، اولويت بندي، تهديدسنجي و آسيب سنجي پياده نظام هاي ناتوي فرهنگي در حوزه انديشه و تدوين منشور مهندسي فرهنگي، نقش مهمي را در يكپارچه سازي سياست هاي جزيره اي، قاعده مند كردن سياست هاي اجرايي و ارتقاي اثربخشي پدافند نرم افزار ملي براي مقابله با فرقه ضاله وهابيت ايفا مي كند.

11. آسيب شناسي تهديدهاي فرقه اي و تاثير آن بر وحدت ملي
با توجه به نقش مذهب به عنوان يكي از ريشه هاي وحدت ملي، متوليان امر بايستي تهديدهاي نرم ناشي از فعاليت هاي تبليغاتي فرقه هاي ضاله بويژه وهابيت در محيط امنيتي جمهوري اسلامي ايران را در قالب مديريت استراتژيك امنيت ملي آسيب شناسي كنند. در اين راستا يكي از كاستي هاي مقابله با آسيب هاي احتمالي گسترش فرقه ضاله وهابيت، فقدان راهبردي منسجم براي مهار آفندهاي تبليغاتي است كه با رويكرد اختلاف زايي ميان شيعه و سني در قالب تهاجم نرم سازماندهي مي شوند كه از مصاديق آن مي توان به اقدام تروريستي مورخ 26 مهر 1388 مخالفان نظام جمهوري اسلامي ايران در به شهادت رساندن تعدادي از فرماندهان سپاه پاسداران در تدارك برگزاري همايش وحدت ميان عشاير شيعه و سني در منطقه سرباز استان سيستان و بلوچستان يا به شهادت رساندن برخي علماي سني كردستان اشاره كرد كه اين مسئله بيانگر اين واقعيت هستند كه چگونه تهديدهاي نرم در حوزه انديشه هاي الحادي و فرقه هاي ضاله زمينه تبديل شدن به تهديدهاي نيمه سخت را دارند.

12. شناسايي كانون هاي رخنه فرقه وهابيت از رويكرد امنيت ملي
يكي از بايسته هاي مديريت استراتژيك امنيت نرم، شناسايي حوزه هاي جغرافيايي است كه بستر رخنه فرقه ضاله وهابيت در آنجا فراهم تر است كه برخي مصاديق آن عبارتند از:
لبنان: جريان سلفي شام در دمشق توسط «ناصرالدين الالباني» ظهور كرد. تفكر سلفي در اواخر دهه پنجاه توسط تعدادي از طلاب مراكز ديني عربستان به لبنان راه يافت كه مهمترين آنها «شيخ سالم الشهال» و «شيخ عبدالرزاق الزغبني» بودند.
سلفيون، با توسعه حوزه هاي علوم ديني و مسجد سازي در نواحي فقيرنشين شمال لبنان به تبليغ عقايد سلفي اقدام مي كنند، كه آثار آن را مي توان به وضوح در شكل گيري فتح الاسلام در اردوگاه نهرالبارد مشاهده كرد كه توسط «ابوخالد العلمه» و «شاكر العبيسي» تاسيس شد. العبيسي در سال 1970 وارد سازمان الفتح شد ولي بعدها جزو گروه شورشي عليه عرفات درآمد و در سال 1990 به القاعده پيوست.
عراق: يكي ديگر از مناطقي كه زمينه رشد تفكرات وهابي در آن فراهم مي باشد، كشور عراق است.
آسياي ميانه: آسياي ميانه به دليل اطلاعات ناكافي مسلمانان، يكي از كانون هاي نفوذ وهابيت در محيط امنيتي جمهوري اسلامي ايران است، كه به وضوح مي توان آن را در كشورهايي، مانند ازبكستان، قرقيزستان و تاجيكستان مشاهده كرد، كه بستر شكل گيري برخي سازمان هاي بنيادگراي فرقه اي را بوجود آورده است. بويژه اينكه مناطقي همانند دره فرغانه كه مشترك ميان چند كشور است با افزايش گرايش هاي بنيادگراي سلفي روبرو شده كه ضعف تدابير امنيت مرزي اين كشورها با افغانستان انتقال سريع تر بنيادگرايي سلفي به اين مناطق را موجب شده است.
استان هاي مرزي جمهوري اسلامي ايران: استان هاي مرزي جمهوري اسلامي ايران به دلايل وجود موزائيك هاي قومي فرقه اي، مجاورت سرزميني با سازمان هاي تروريستي فرقه گرا و نبود بسته سياستي فرهنگي، از حوزه هاي جغرافيايي هستند كه در صورت فقدان پاداستراتژي مناسب مي توانند در بازه زماني برنامه پنجم، شاهد شكل گيري رگه هايي از نفوذ فرقه ضاله وهابيت به شمار مي روند.
جزاير مرزي جمهوري اسلامي ايران در خليج فارس مانند قشم و كيش نيز كه بدون تجهيزات ماهواره اي، برنامه رسانه هاي عربستان و امارات را مشاهده مي كنند يكي ديگر از كانون هاي تهاجم فرقه ضاله وهابيت هستند.

پي نوشت ها:
1. Lucian W.Pye.
2. Participation ، Legitimacy، Identity، Disribution & Penetration.
3. Weiner، Myron (1971)، \"Crisis and Sequences in Political Development\"، Princeton University Press، P1.
4. Islamic Religious School.
5. Shariat Law.
6. Tribal Areas.
7. عبدالحسين مشفق، فرقه وهابيت، پايگاه اطلاع رساني شيعيان، http://WWW.Shiayan.ir
8. Multidimensional Software Offences.

● نويسنده: مصطفي - دلاورپور اقدم

● منبع: هفته نامه - پگاه حوزه - 1388 - شماره 273، بهمن - تاريخ شمسي نشر 00/00/1388


1/5 امتياز (1)
نظرات
نام :
نام خانوادگي :
نشاني پست الكترونيكي :
شرح : سلام عالي بود . اجركم عندا...
نام
نام خانوادگي
نشاني پست الكترونيكي
متن
گزارش تصويري 
راهپيمايي روز جهاني قدس در ايران
كاريكاتور 
سكوت مجامع بين الملل در كشتار غزه
معرفي كتاب 
در خط آتش
اخيرا كتاب در خط آتش نوشتة پرويز مشرف در كابل چاپ و منتشر شده است. اين كتاب را كه يك افغان به نام سيد هارون يونسي به دري ترجمه كرده است، با كيفيت عالي از سوي مطبعه ...
گزارش
ردپاي فتنه و تروريسم در رسانه هاي سعودي
با افزايش انتقادها از عربستان سعودي به دليل حمايت از گروه هاي تروريستي در منطقه به ويژه در عراق، سوريه و ...
پايان نامه
تاثير حادثه 11 سپتامبر بر استراتژي سياست خارجي ايالات متحده ، (با تاكيد بر خاورميانه و افغانستان)
اين پايان نامه به فرضيه هاي زير مي پردازد: الف) بعد از فروپاشي شوروي رهيافت امنيتي در سياست خارجي آمريكا از سطح ...